Gidi Markuszower stelt de vragen die de premier liever niet had zien komen. De fractievoorzitter van De Nederlandse Alliantie wil opheldering over het bericht waarmee minister-president Rob Jetten op 7 oktober bij de herdenking stilstond. Hij vraagt wie de tekst heeft opgesteld en of Jetten het bericht namens zichzelf of namens het voltallige kabinet publiceerde.
Sinds gisteren is bekend dat ook het officiële account van de minister-president gebruikmaakt van kunstmatige intelligentie. Na Kamervragen van Pepijn van Houwelingen stelde Jetten dat dit alleen gebeurde bij berichten op zijn privéaccount. Het officiële account zou buiten schot zijn gebleven. Onderzoek van Forum voor Democratie en de Volkskrant zet daar een streep door. Volgens het detectiemodel Pangram vertonen vijf berichten op het officiële account uit het afgelopen halfjaar kenmerken van gegenereerde tekst. Het herdenkingsbericht staat dus op een account waarvan de premier eerder een voorstelling van zaken heeft gegeven die niet bleek te kloppen.
De formulering waar De Nederlandse Alliantie over viel, luidt: „om het leven gekomen”. Zo omschreef Jetten de bijna twaalfhonderd mensen die door Hamas zijn afgeslacht. Over de gijzelaars, de raketten en de Israëlische nabestaanden zweeg hij. Over Gaza niet. Markuszower vraagt of de tekst in de ministerraad is besproken, of de minister van Buitenlandse Zaken haar heeft gezien, en welke rol de Rijksvoorlichtingsdienst heeft gespeeld. Hij vraagt of het bericht het standpunt van het kabinet is. Coalitiepartner VVD herdacht die dag, bij monde van Dilan Yeşilgöz, uitsluitend de slachtoffers van Hamas en noemde het Israëlische optreden in Gaza niet. Het kabinet sprak niet met één mond.
De vervolgvragen zijn de vragen die een herdenking moet kunnen verdragen. Waarom „om het leven gekomen”, terwijl de slachtoffers doelbewust zijn vermoord tijdens een geplande terreuraanval. Waarom op de herdenkingsdag van 7 oktober niet uitsluitend de slachtoffers van Hamas worden herdacht, maar in hetzelfde bericht ook de Palestijnse slachtoffers van Israëlisch militair optreden worden genoemd. Of de premier bij de herdenking van 11 september eveneens de slachtoffers noemt van het militaire antwoord dat daarop volgde. Van de 251 ontvoerden keerden er 85 dood terug. Zij ontbreken in het bericht. De zinsnede „tienduizenden onschuldige Palestijnen” steunt op cijfers van het door Hamas geleide ministerie van Volksgezondheid, dat geen onderscheid maakt tussen burgers en strijders. Markuszower vraagt waarom dan het woord „onschuldig” wordt gebruikt. Raketten van Hamas en de Palestijnse Islamitische Jihad die in Gaza zelf neerkwamen, executies door Hamas en de burgers die op 7 oktober aan de inval deelnamen: het kabinet mag toelichten waarom dat buiten het bericht is gebleven.
Officiële Israëlische cijfers, gepubliceerd op 4 oktober 2026, vermelden dat sindsdien 1.318 Israëlische militairen en veiligheidsmensen zijn gesneuveld en 1.029 burgers door terreur zijn vermoord, samen 2.347 doden. Er zijn ruim 7.150 nabestaanden, onder wie 2.143 ouders die een kind hebben verloren. Jetten noemt hen niet. Hij noemt wel de Palestijnse doden van het Israëlische leger. Markuszower vraagt of het bericht, door de oorzaak weg te laten en het leed eenzijdig aan Israël toe te schrijven, het narratief van Hamas overneemt, en of dat bijdraagt aan het legitimeren van Jodenhaat in Nederland. Hij vraagt of de premier bereid is het bericht te corrigeren en excuses aan te bieden aan de Joodse gemeenschap. De vragen dienen afzonderlijk en binnen de gebruikelijke termijn te worden beantwoord.
Een minister-president die op de verjaardag van een pogrom schrijft dat mensen „om het leven zijn gekomen” en in dezelfde alinea Gaza noemt, heeft een keuze gemaakt. De VVD maakte een andere. De Nederlandse Alliantie vraagt wie de zin heeft geschreven, of een model heeft meegeschreven, en of het kabinet dit bericht als het zijne beschouwt. Dat zijn de juiste vragen. De antwoorden zullen uitwijzen of 7 oktober op het ministerie van Algemene Zaken een herdenking was, of een evenwichtsoefening ten koste van de doden.
Mis geen enkel belangrijk verhaal meer!
De media vertellen lang niet altijd het hele verhaal. Daarom brengt Realistische Reflecties dagelijks scherpe analyses, achtergronden en opinies die je niet snel ergens anders leest.
Schrijf je gratis in voor onze nieuwsbrief en ontvang de belangrijkste artikelen, exclusieve columns en opvallende nieuwsverhalen rechtstreeks in je mailbox.
Zo blijf je altijd op de hoogte van wat er écht speelt.




