Simon Ceulemans (JA21) maakt vandaag geen vrienden. Dat is meestal een goed teken. Hij zegt dat de afhandeling van de toeslagenaffaire is ontspoord. Tot wel 20.000 mensen kregen compensatie, soms tot in de tonnen, terwijl ze niet gedupeerd blijken. Een klap voor de belastingbetaler. En voor de echte slachtoffers, die blijven wachten. De Kamer kijkt weg. Onbegrijpelijk, vindt hij.
Hij heeft gelijk. Niet over de affaire zelf. Die was een schandaal: ouders als fraudeur behandeld, kinderen weggehaald, levens gesloopt voor een vinkje in een risicomodel. Dat moet hersteld. Punt.
Het herstel werd een tweede affaire. De Catshuisregeling: lichte toets, 30.000 euro gegarandeerd, later vaak veel meer. Inschrijven loonde. Tienduizenden meldingen. Interne waarschuwingen dat een groot deel de toets niet had mogen halen, werden weggewuifd. NRC maakte dat vorig jaar al zwart op wit. Ambtenaren die aan de bel trokken, verdwenen of kregen geen verlenging. UHT vordert bij de eerste toets in beginsel niet terug. Het “ouderverhaal” blijft leidend. Behalve bij “evidente fraude”. De rest mag het geld houden.
Dat ís een verdienmodel. Geen complot van alle ontvangers. Wel een loket dat te grof is afgesteld, gevolgd door politieke angst om hardop te zeggen dat niet iedere aanvrager een slachtoffer is. Wie nu terugvordert, heet harteloos. Wie niet terugvordert, steelt van degenen die wél kapotgemaakt zijn én van iedereen die netjes belasting betaalt.
Echte gedupeerden hebben recht op snel, schoon herstel. Mensen die meeliften op een ruime regeling hebben recht op een rekening. Geld dat iemand niet toekomt, hoort terug te vloeien. Geen “leren van het verleden” als excuus om de schatkist open te laten. De pendule sloeg eerst veel te ver door richting wantrouwen en repressie. Nu dreigt hij door te slaan richting vrijblijvendheid. Dat is geen herstel. Dat is dezelfde bestuurlijke fout, alleen aan de andere kant.
Ceulemans legt de vinger op de zere plek: een overheid die uit schuldgevoel niet meer durft te controleren, creëert het volgende probleem. Wie werkelijk gedupeerd is, hoort vooraan te staan. Wie geld kreeg waarop hij geen recht had, hoort het terug te betalen. Dat is geen hardvochtigheid. Dat is precies het onderscheid waarop rechtvaardigheid drijft.
Mis geen enkel belangrijk verhaal meer!
De media vertellen lang niet altijd het hele verhaal. Daarom brengt Realistische Reflecties dagelijks scherpe analyses, achtergronden en opinies die je niet snel ergens anders leest.
Schrijf je gratis in voor onze nieuwsbrief en ontvang de belangrijkste artikelen, exclusieve columns en opvallende nieuwsverhalen rechtstreeks in je mailbox.
Zo blijf je altijd op de hoogte van wat er écht speelt.