Een aanzienlijk deel van de Nederlanders heeft serieus moeite om de eindjes aan elkaar te knopen. Meer dan de helft van de jongvolwassenen en huishoudens met een laag inkomen haalt de maand niet meer zonder stress. Een deel betaalt rekeningen gewoon niet meer. Dat blijkt uit vers onderzoek van het Nationaal Instituut voor Budgetvoorlichting (Nibud).
Vanaf 2012 ging het ieder jaar beter: minder mensen die lastig rondkwamen. Dit jaar is die trend keihard gekeerd. “Mensen geven aan dat ze het niet meer kunnen bijbenen”, zegt een woordvoerder van het Nibud. Bijna 40 procent van de huishoudens komt inmiddels moeilijk rond. Vorig jaar was dat nog 32 procent. Vooral jongvolwassenen, huurders en lage-inkomenshuishoudens hebben het zwaar. Van die laatste groep komt maar liefst 62 procent lastig rond. Het gaat om sentiment uit een enquête dit voorjaar. Dat kan extra somber zijn door de oorlog in Iran en de hogere brandstofprijzen. “Dat geeft onzekerheid bij mensen over hoe ze het moeten doen de rest van het jaar”, aldus de Nibud-woordvoerder.
Maar laten we eerlijk zijn: dit is geen tijdelijke dip door een oorlog ergens ver weg. Dit is structureel. Bijna een kwart van de groep met geldzorgen kan rekeningen niet meer betalen. Bijna een vijfde betaalt ze later of helemaal niet. Meer betalingsherinneringen, meer rood staan, meer betalingsregelingen en mensen die in de supermarkt ineens niet meer kunnen afrekenen. De meest genoemde oorzaken? Stijgende kosten van kinderen, boodschappen, vervoer en inboedel. Vaste lasten zijn redelijk voorspelbaar, maar de rest vliegt de pan uit. Sparen? Dat lukt al helemaal niet meer voor velen. Eén op de tien huishoudens heeft geen spaargeld. Bijna 20 procent heeft minder dan 2.500 euro op de bank.
Eén groep ontspringt de dans. Gepensioneerden hebben juist minder vaak moeite om rond te komen dan vorig jaar. “Veel van hen wonen in een afbetaald huis en zijn wat vermogender”, zegt de Nibud-woordvoerder. Vooral pas gepensioneerden kunnen ineens meer uitgeven en minder hoeven uit te geven. Klinkt logisch. Maar het zegt vooral iets over de rest: de werkende Nederlander, de jongere, de huurder die krijgt het steeds zwaarder. Ondanks al die “stijgende lonen” waar de politiek en de media zo graag over opscheppen. Want dat is de werkelijke vraag die het Nibud niet hardop stelt: waarom kun je met hogere lonen toch niet meer rondkomen? Omdat de kosten harder stijgen dan het loon. Omdat de woningmarkt kapot is. Omdat energie, boodschappen en verzekeringen door het dak gaan door belastingen, klimaatbeleid en massa-immigratie. Omdat Den Haag miljarden over de balk smijt aan alles behalve de eigen bevolking. De werkende middenklasse en onderkant betalen de rekening. Letterlijk.
Terwijl de gepensioneerden (vaak met eigen huis) en de bovenkant het nog net redden, glijdt een groeiende groep af. Dit is geen “tijdelijke onzekerheid”. Dit is het resultaat van decennia slecht beleid. En het wordt alleen maar erger als we zo doorgaan.




