Iedereen weet dat de Ueno Bank is omgevallen. Maar het verhaal heeft nu een opvallende wending genomen. De nieuwe president van de Centrale Bank van Paraguay heeft aan de Senaat verteld dat het doel van de nu failliete bank was om de biometrische gegevens van de gehele bevolking te verzamelen.
De nieuwe president van Paraguay’s Centrale Bank, Jorge Schreiner, zei in de Senaat op 9 november: “Hun business is niet bankieren, maar het verzamelen van biometrische data van miljoenen mensen om een nationale database op te bouwen en daar zaken mee te doen. Dat waren geen bankiers, maar database-beheerders.” Hij verwees naar Ueno Bank, die omviel. Zelfs toegang tot evenementen als de Expo vereiste biometrische registratie via hun systemen.
Ueno had bijna drie miljoen klanten, ongeveer 60 procent van de volwassen bevolking. De Centrale Bank greep begin november in wegens solvabiliteitsproblemen. Deposito’s werden bevroren. De crisis leidde tot strafrechtelijke onderzoeken, arrestaties van bankbestuurders en het aftreden van de vorige centralebankpresident. Ook president Santiago Peña, die banden had met de bank, raakte in de problemen.
Waarom zou Paraguay, een zeer klein en arm land, zoiets doen? Uiteraard zijn er buitenlandse spelers bij betrokken. Volgens berichten werkte Ueno samen met technologie voor gezichtsherkenning. Maar waarom zouden zij de bevolkingsgegevens van de Paraguayanen willen hebben? Dus ze doen het letterlijk in elk afzonderlijk land? Waarom zou een bank deze gegevens willen verzamelen?
Biometrische identificatie heeft legitieme toepassingen, bijvoorbeeld om bankfraude tegen te gaan. Maar een enorme databank met identiteitsgegevens kan ook commercieel waardevol zijn. Denk aan identiteitscontrole waar bedrijven voor betalen, gegevenskoppeling met betaalgedrag, of het aanbieden van identificatiesystemen aan andere ondernemingen. Controle en surveillance is een risico, geen bewezen toepassing door Ueno Bank. Privacyjuristen wijzen erop dat klanten voor bepaalde diensten gezicht of vingerafdruk moesten registreren, zonder echte vrije keuze. Nu de bank is ingestort, is de vraag wie de gegevens beheert en of ze worden overgedragen.
Raisin, het platform voor Europese banken, biedt alleen een account aan als je je biometrische gegevens aanbiedt. De Consumentenbond zegt op eigen site gelieerd te zijn aan Raisin. Aantrekkelijke (spaar)rentes voor wie traceerbaar is.
Deze zaak raakt aan een bredere discussie over digitale identiteit, gezichtsherkenning en de Europese digitale identiteitswallet. Dat betekent niet dat Nederlandse of Europese projecten hetzelfde doel hebben als Ueno Bank. Daarvoor is geen bewijs. Wel laat het zien waarom strenge voorwaarden belangrijk zijn: gegevensminimalisatie, vrijwilligheid waar mogelijk, onafhankelijk toezicht en duidelijke beperkingen op hergebruik. In Paraguay is het al misgegaan. De vraag is hoe lang het duurt voordat we hier hetzelfde zien.
Steun Realistische Reflecties
Wilt u dat Realistische Reflecties blijft groeien als onafhankelijk platform voor scherpe columns, analyses en geluiden die elders te weinig ruimte krijgen? Steun ons dan met een donatie. Iedere bijdrage, groot of klein, helpt ons om onafhankelijk te blijven, nieuwe schrijvers een podium te bieden en ons bereik verder uit te bouwen. Samen houden we het vrije en kritische geluid levend. Doneren kan via deze link.




