Honderdduizenden goedwillende Spanjaarden gingen de straat op. Ceuta. Een Spaanse stad die een maand eerder werd overspoeld toen tienduizenden mensen vanuit Marokko de enclave binnenkwamen. Bewoners die hun straat, hun veiligheid en hun stad terugwillen. Overal vlaggen. “Ceuta no se vende, Ceuta se defiende.” En waar richt een deel van de media vervolgens de schijnwerpers op? Op een handjevol extremisten dat zich met nazigroeten en fascistische symboliek misdraagt.
Doorzichtig. En opnieuw voer voor het wantrouwen tegenover media die door veel mensen allang niet meer als neutrale waarnemer worden gezien.
Benoem de rafelrand. Maak er niet het plaatje van
Núcleo Nacional telt naar schatting zo’n 2.000 leden. In Madrid waren volgens de groep zelf slechts 60 à 70 leden aanwezig, tussen tienduizenden andere demonstranten. De grote concentratie op Plaza de Cibeles telde volgens de regering 50.000 mensen, volgens het stadhuis tot 150.000. In Ceuta zelf liepen tienduizenden mee. In steden door heel Spanje hetzelfde beeld.
Natuurlijk moet je hun gedrag benoemen en veroordelen. De hitlergroet. Het falangistische repertoire. Het meezingen van Franco-nostalgie. Dat hoort niet bij een beschaafd protest en het hoort al helemaal niet bij de verdediging van een Europese stad. Wie Jodenhaat en fascistische kitsch de straat op sleept, geeft de tegenstander precies het beeld dat hij zoekt.
Maar wie juist deze kleine extremistische minderheid tot hét beeld van de protesten maakt, wekt een volstrekt vertekende indruk van wat daar werkelijk gebeurde. Zo ondermijn je de legitimiteit van een massaal protest door de camera op de uiterste rafelrand te richten.
Het trucje is bekend. Het werkt nog steeds
Eerst de massa. Dan de rand. Dan de kop: “extreemrechts”, “neonazi’s”, “haat”. De lezer die niet verder kijkt, denkt dat Spanje in zwart overhemd de straat op ging. De lezer die wél verder kijkt, ziet burgemeesters, gewone families, Ceuti’s die in Madrid wonen, mensen die hun autonome stad niet willen zien wegzakken in chaos.
Dat is geen journalistiek. Dat is framing. Hetzelfde trucje kennen we hier. Een protest over grenzen, wonen of veiligheid. Ergens in de menigte een vlag, een kreet, een idioot. Klaar is de reportage. De vraag waarom tienduizenden kwamen, verdwijnt achter het close-up van de randfiguur.
Intussen blijft Ceuta het probleem. Een enclave die de klap van een massale instroom moest opvangen. Doden op de oversteek. Straten die hun normale ritme verloren. Een regering die eerst te laat was en daarna met geld kwam alsof rust te koop is. Mensen zeggen: dit is geen abstract “migratiedebat”. Dit is onze stad.
Die boodschap is ongemakkelijk. Daarom is de nazi handiger. Die kun je wegzetten. De Ceuti die veiligheid vraagt, niet.
Wie een vreedzame meerderheid wegzet als verdacht, geeft de extremen juist zuurstof
Het cynische effect is voorspelbaar. Hoe vaker fatsoenlijke burgers zien dat hun protest tot fascisme wordt verklaard, hoe groter de kans dat ze de media afschrijven. En hoe groter de ruimte voor echte extremisten om te zeggen: zie je wel, ze horen jullie nooit.
Dat is geen excuus voor Núcleo Nacional. Die club zoekt de camera. Geef hem die niet als hoofdgerecht. Een vrije pers laat beide zien: de omvang én de uitwas. Eerlijk. In verhouding. Zestig man in een zee van vlaggen is geen “naziprotest”. Het is een massale uiting met een giftig randverschijnsel. Wie alleen het randverschijnsel filmt, liegt met de weergave.
Ceuta is Spaans. De groet is het probleem niet van de massa
Spanje heeft het recht zijn soevereiniteit te verdedigen. Ceuta is geen extraatje. Het is Spaans grondgebied. Wie dat zegt, is geen fascist. Wie daar een hitlergroet bij doet, is het wel.
Houd dat onderscheid. Anders blijft er van het debat niets over dan morele chantage: grensbewaking is verdacht, protest is verdacht, de camera is heilig.
Honderdduizenden gingen de straat op voor een stad die het water aan de lippen stond. Een handjevol maakte er een toneelstuk van. De media die dat toneelstuk tot de waarheid verhieven, hebben niet Ceuta beschreven.
Ze hebben hun eigen reflex beschreven. En die reflex gelooft de burger steeds minder. Terecht.
Mis geen enkel belangrijk verhaal meer!
De media vertellen lang niet altijd het hele verhaal. Daarom brengt Realistische Reflecties dagelijks scherpe analyses, achtergronden en opinies die je niet snel ergens anders leest.
Schrijf je gratis in voor onze nieuwsbrief en ontvang de belangrijkste artikelen, exclusieve columns en opvallende nieuwsverhalen rechtstreeks in je mailbox.
Zo blijf je altijd op de hoogte van wat er écht speelt.